Debaty sejmowePierwsza Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie utworzenia centralnej ogólnopolskiej ewidencji pojazdów

   W odpowiedzi na interpelację nr 2098 posła na Sejm RP pana Seweryna Kaczmarka w sprawie utworzenia przez ministra spraw wewnętrznych i administracji centralnej ogólnopolskiej ewidencji pojazdów, z upoważnienia ministra spraw wewnętrznych i administracji, uprzejmie przedstawiam następującą informację.

   Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (DzU nr 98, poz. 602 z późn. zm.) w art. 80 wspomina o centralnej ewidencji pojazdów:

   ˝Tworzy się centralną ewidencję pojazdów oraz właścicieli i posiadaczy pojazdów. Ewidencję prowadzi jednostka podległa ministrowi spraw wewnętrznych i administracji.

   2. W ewidencji, o której mowa w ust. 1:

   1) wpisuje się dane o pojeździe podlegającym rejestracji, jego kolejnych właścicielach i posiadaczach,

   2) mogą być wpisywane dane o zawartych przez te osoby umowach obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego za szkody powstałe w związku z ruchem tego pojazdu.

   3. Minister spraw wewnętrznych i administracji w porozumieniu z ministrami transportu i gospodarki morskiej oraz finansów określi, w drodze rozporządzenia:

   1) zakres, warunki i sposób prowadzenia ewidencji, o której mowa w ust. 1, oraz warunki współdziałania państwowych jednostek organizacyjnych w tym zakresie,

   2) warunki i sposób korzystania z informacji zawartych w ewidencji,

   3) warunki odpłatności za korzystanie z informacji zawartych w ewidencji oraz podmioty zwolnione od opłat˝.

   Podobną konstrukcję ma art. 99, który mówi o centralnej ewidencji uprawnionych do kierowania pojazdami.

   Chciałbym zwrócić uwagę pana marszałka na fakt, że w ww. artykułach ustawy mówi się o procesie tworzenia. Nie jest to przedsięwzięcie jednorazowe, ale ciągłe. Składa się na nie: sporządzenie programów informatycznych dla baz centralnych (MSWiA), organów rejestrujących (powiaty), wyciągu z bazy Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (CEPiK) dla województw w ich zasięgu terytorialnym, weryfikacji już posiadanych informacji o pojazdach i kierowcach oraz ich transferu z wojewódzkich ewidencji pojazdów (WEP) do ewidencji centralnych.

   Zgodnie z intencją ustawodawcy głównym celem budowy CEPiK było zabezpieczenie interesu państwa i obywateli w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz bezpieczeństwa pojazdów i ich właścicieli. W interesie obywatela leży, aby dane zawarte w CEPiK były prawnie wiarygodne. Ograniczy to kradzieże samochodów, wyeliminuje martwy zapis o punktach karnych za wykroczenia drogowe, kradzieży dokumentów itp.

   Aby system funkcjonował należycie, musi być zbudowany w systemie teleinformatycznym, w którym informacja o pojeździe lub kierowcy przekazywana jest z organu rejestrującego do baz centralnych natychmiast (lub bez niezbędnej zwłoki), a nie jak dotychczas do WEP w terminie do 30 dni. Przy ok. 11,5 mln pojazdów oraz ok. 13,5 mln kierowców system teleinformatyczny jest koniecznością w świetle integracji z innymi tego typu systemami europejskimi (np. Euroceris).

   Z przytoczonych powyżej uwarunkowań wynika, że rząd poprzedniej koalicji, będący inicjatorem uchwalenia ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r., nie wiązał tworzenia systemu CEPiK z zapisem art. 151 ust. 1 ustawy, tj. zaprzestaniem funkcjonowania WEP z dniem 30 czerwca 1999 r. Przemawia za tym fakt niezarezerwowania w projekcie budżetu państwa na rok 1998 środków finansowych na ten cel.

   Główną przeszkodą w wydaniu przez ministra spraw wewnętrznych i administracji rozporządzeń zgodnie z delegacjami art. 80 ust. 3 oraz 99 ust. 3 są zasadnicze błędy legislacyjne w samej ustawie. W czerwcu 1998 r. skierowano do uzgodnień międzyresortowych projekty ww. rozporządzeń i możliwość ich wydania została zakwestionowana przez generalnego inspektora ochrony danych osobowych, jako że są sprzeczne z art. 51 ust. 5 konstytucji RP, który mówi, że: ˝Zasady i tryb gromadzenia oraz udostępniania danych określa ustawa˝. W systemie CEPiK zawarte są dane o właścicielach, posiadaczu, kierowcy i ich zakres musi określić ustawa, a nie rozporządzenie.

   W lipcu 1998 r. MSWiA wystąpiło do ministra transportu i gospodarki morskiej z projektem zmian art. 80 i 99 oraz 151 ust. 1 przedłużającym funkcjonowanie WEP do 31 grudnia 2003 r. MTiGM podjęło inicjatywę nowelizacji ustawy Prawo o ruchu drogowym. Ze względu na liczne zastrzeżenia resortów i innych podmiotów (np. zakładów ubezpieczeń) do konkretnych regulacji ustawy, wynikających ze skumulowania się błędów legislacyjnych w wielu artykułach oraz wadliwym funkcjonowaniu jej w praktyce, proces redagowania noweli zakończył się dopiero w czerwcu br.

   Termin rozpoczęcia funkcjonowania CEPiK planowany jest na 1 stycznia 2004 r. Taka data przyjmowana jest we wszystkich rozporządzeniach do znowelizowanej ustawy Prawo o ruchu drogowym, a mającej związek z CEPiK. Projektowane jest podłączenie do baz centralnych organów rejestrujących (powiatów) 3-5 województw rocznie.

   Jednocześnie informuję, iż na podstawie przepisów KPA w związku z art. 80 ustawy Prawo o ruchu drogowym MSWiA powierzył wojewodom, na zasadzie porozumienia administracyjnego, prowadzenie ewidencji pojazdów, co w praktyce oznacza dalsze funkcjonowanie WEP. Tak więc WEP pełnić będą funkcje baz centralnych CEPiK w swoim zasięgu terytorialnym.

   Wyrażam nadzieję, że informacje udzielone w odpowiedzi na interpelację w pełni pana marszałka usatysfakcjonują.

   Podsekretarz stanu

   Leszek Burzyński

   Warszawa, dnia 14 lipca 1999 r.