Odpowiedź na interpelację w sprawie przyznawania kredytów mieszkaniowych dla rodzin wielodzietnych
  Szanowny Panie Marszałku! W związku z interpelacją poselską dotyczącą przyznawania kredytów mieszkaniowych dla rodzin wielodzietnych, wystosowaną do ministra finansów przez panią poseł Annę Sobecką i otrzymaną przy piśmie wicemarszałka Sejmu pana Jana Króla, nr SPS-0202-5662/01, z dnia 2 lutego 2001 r., uprzejmie informuję, co następuje.
  Przede wszystkich chciałbym nadmienić, że od momentu, kiedy system gospodarczy Polski przyjął zasady gospodarki rynkowej, banki są samodzielnymi i samofinansującymi się podmiotami gospodarczymi. W tej sytuacji zarówno minister finansów, jak i jakikolwiek inny organ administracji rządowej nie mają możliwości ingerencji w ich działalność komercyjną i nie mają również wpływu na ich uregulowania wewnętrzne (regulaminy), w tym także na stosowane przez nie zasady przyznawania kredytów komercyjnych na cele mieszkaniowe.
  Jednakże, aby lepiej zapoznać się z sygnalizowanym w interpelacji zagadnieniem, minister finansów zwrócił się do prezesa Zarządu Powszechnej Kasy Oszczędności Banku Polskiego SA z prośbą o przybliżenie kryteriów przyznawania kredytów mieszkaniowych w tym banku. Z wyjaśnień otrzymanych od prezesa Zarządu PKO BP SA wynika, że bank, dokonując oceny możliwości udzielenia kredytu na cele mieszkaniowe osobie fizycznej na zaspokojenie jej potrzeb mieszkaniowych, bada, czy wnioskodawca posiada zdolność do terminowej spłaty kredytu i odsetek na warunkach ustalonych w umowie kredytu, biorąc pod uwagę w szczególności:
  1) dochody gospodarstwa domowego wnioskodawcy w przeliczeniu na 1 osobę w relacji do kosztów utrzymania na terenie województwa lub powiatu (przeciętne miesięczne wydatki w gospodarstwach domowych) w celu ustalenia obciążenia dochodu spłatą kredytu i kosztami utrzymania,
  2) zobowiązania majątkowe, uwzględniając w szczególności zobowiązania wobec PKO BP SA lub innych banków, zobowiązania o charakterze alimentacyjnym oraz podatkowym,
  3) majątek ruchomy i nieruchomy, stanowiący własność wnioskodawcy, w porównaniu do wnioskowanej kwoty kredytu jako uwiarygodnienie statusu finansowego wnioskodawcy,
  4) zawód wyuczony i wykonywany oraz wiek wnioskodawcy pod względem ich atrakcyjności na rynku pracy, perspektyw rozwojowych, stabilności zatrudnienia i uzyskiwania dochodów w całym okresie kredytowania.
  Maksymalną wysokość kredytu ustala się tak, aby bieżące dochody gospodarstwa wnioskodawcy - po uregulowaniu zobowiązań, o których mowa wyżej, oraz zobowiązań umownych wobec PKO BP SA - wystarczały na zaspokojenie bieżących potrzeb jego gospodarstwa domowego. Kwoty wolnego dochodu oraz minimum socjalnego uwzględniane przy badaniu zdolności kredytowej wnioskodawcy nie są ustalane na szczeblu centrali banku, lecz ich wysokość zależy od kosztów utrzymania występujących na poszczególnych rynkach lokalnych.
  Powyższe wyjaśnienia wskazują, że dostępność kredytu mieszkaniowego nie tyle uzależniona jest od liczebności osób (dzieci) w rodzinie, lecz od wysokości dochodów i wydatków w gospodarstwie domowym i - co się z tym bezpośrednio wiąże - zdolności podołania obciążeniom finansowym związanym ze spłatą takiego kredytu. Przy czym jest rzeczą naturalną, że na utrzymanie rodziny wielodzietnej potrzebne są większe dochody niż na zaspokojenie takich samych potrzeb bytowych rodziny bezdzietnej lub posiadającej np. tylko jedno dziecko. W konsekwencji rodzinie wielodzietnej trudniej jest zdobyć się na zaciągnięcie kredytu niż rodzinie o mniejszej liczbie dzieci, ale o takich samych dochodach.
  Odnosząc się zaś do kwestii możliwości gwarantowania przez państwo kredytów mieszkaniowych zaciąganych przez rodziny wielodzietne, chciałbym poinformować, że wymagałoby to wprowadzenia nowych rozwiązań ustawowych oraz znalezienia środków budżetowych na dofinansowanie kredytów udzielanych przez banki na ten cel, zgodnie z sugerowaną polityką prorodzinną. Obecnie problematyka poręczeń i gwarancji skarbu państwa uregulowana jest przepisami ustawy z dnia 8 maja 1997 r. o poręczeniach i gwarancjach udzielanych przez skarb państwa oraz niektóre osoby prawne (DzU nr 79, poz. 484, z późn. zm.) oraz wydanego na podstawie tej ustawy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 sierpnia 1997 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania przez skarb państwa poręczeń i gwarancji oraz opłat z tytułu udzielonego poręczenia lub gwarancji (DzU nr 99, poz. 606, z 1999 r. nr 92, poz. 1046).
  Zgodnie z powyższymi przepisami poręczenia lub gwarancje spłaty ze środków budżetu państwa kredytu bankowego i związanych z nim odsetek mogą być udzielane kredytodawcom krajowym i zagranicznym, jeżeli kwota poręczenia lub gwarancji przekracza równowartość 1,5 mln euro, pod warunkiem przeznaczenia kredytu objętego poręczeniem lub gwarancją na finansowanie przedsięwzięć inwestycyjnych zapewniających realizację celów określonych w powyższej ustawie. W szczególności tymi celami są:
  1) rozwój i utrzymanie infrastruktury,
  2) ochrona środowiska,
  3) wdrażanie nowych rozwiązań technicznych lub technologicznych, będących wynikiem badań naukowych lub prac badawczo-rozwojowych.
  Gwarantowanie przez skarb państwa spłaty kredytów bankowych udzielanych na zakup mieszkań przez rodziny wielodzietne byłoby zatem niezgodne zarówno z zakresem przedmiotowym, jak i limitem kwotowym ww. ustawy.
  W związku z powyższym w obecnym stanie prawnym brak jest podstaw prawnych do udzielania takich gwarancji przez skarb państwa.
  Z wyrazami szacunku
  Podsekretarz stanu
  Rafał Zagórny
  Warszawa, dnia 21 lutego 2001 r.
- Interpelacja w sprawie uchwały Rady Miasta w Świnoujściu dotyczącej protestu przeciwko likwidacji Jednostki Ratowniczo-Gaśniczej nr 2 poprzez ograniczenie liczby etatów
- Interpelacja w sprawie wywiązania się rządu z porozumienia pomiędzy ministrem spraw wewnętrznych i administracji a związkami zawodowymi dotyczącego wzrostu uposażeń funkcjonariuszy Państwowej Straży Pożarnej - ponowna
- Odpowiedź na interpelację w sprawie kondycji finansowej Funduszu Kredytów i Pożyczek Studenckich
- Interpelacja w sprawie zarzutu niezgodności z prawem rozporządzenia ministra zdrowia z dnia 18 grudnia 2002 r. dotyczącego kwalifikacji w zakresie przestrzegania zasad higieny w procesie produkcji lub w obrocie żywnością
- Interpelacja w sprawie zmniejszenia subwencji oświatowej dla gmin